คู่มือความปลอดภัยบนโลกออนไลน์สำหรับเด็กและเยาวชน 2568 โดยสภาเด็กและเยาวชนแห่งประเทศไทย

ประเด็นสำคัญที่เอกสารฉบับนี้กล่าวถึง ได้แก่:

การกลั่นแกล้งทางไซเบอร์ (Cyberbullying): กว่าครึ่งหนึ่งของเด็กและเยาวชนอายุไม่เกิน 25 ปี (55.3%) ที่เข้าร่วมการสำรวจระบุว่าเคยถูกกลั่นแกล้งและถูกเยาะเย้ยทางออนไลน์ ประเทศไทยมีอัตราการถูกกลั่นแกล้งทางไซเบอร์สูงเป็นอันดับ 2 ของโลก

การล่อลวงทางออนไลน์ (Online Grooming): เป็นการสร้างความไว้วางใจโดยใช้ตัวตนปลอมเพื่อชักจูงเด็กหรือเยาวชนให้เปิดเผยข้อมูลส่วนตัวหรือมีพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมหรือเป็นอันตราย รวมถึงการนัดพบเพื่อแสวงประโยชน์ทางเพศ โดย 12% ของเด็กอายุ 9–18 ปีที่เข้าร่วมการสำรวจรายงานว่าเคยถูกล่อลวงทางออนไลน์

เอกสารฉบับนี้ได้แนะนำวิธีการรับมือการกลั่นแกล้งทางไซเบอร์และการล่อลวงทางออนไลน์เอาไว้ เช่น หยุดโต้ตอบ บล็อก ขอความช่วยเหลือจากผู้ใหญ่ที่ไว้วางใจ แจ้งเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง และการเก็บหลักฐาน

การพนันออนไลน์ (Online Gambling): เด็กและเยาวชน 43.6% ที่เข้าร่วมการสำรวจระบุว่าเคยเล่นพนันออนไลน์

การติดเกม (Gaming Addiction): เด็กและเยาวชน 32.3% ที่เข้าร่วมการสำรวจระบุว่าตนเองติดเกม

ความรู้เรื่องความปลอดภัยบนอินเทอร์เน็ตและความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์ (Internet Safety & Cybersecurity):
ความปลอดภัยบนอินเทอร์เน็ตคือการปกป้องข้อมูลส่วนบุคคลจากภัยคุกคามออนไลน์ ส่วนความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์เน้นการปกป้องระบบและเครือข่ายจากการเข้าถึงโดยไม่ได้รับอนุญาตหรือการโจมตี มาตรการในการป้องกันตัวสำคัญได้แก่ การเข้ารหัสข้อมูล การใช้รหัสผ่านที่รัดกุม การยืนยันตัวตนหลายขั้นตอน และการอัปเดตซอฟต์แวร์อย่างสม่ำเสมอ พร้อมทั้งส่งเสริมพฤติกรรมออนไลน์ที่ดี เช่น การเคารพความเป็นส่วนตัวของผู้อื่น ตรวจสอบข้อมูลก่อนแชร์ และหลีกเลี่ยงการละเมิดลิขสิทธิ์

กรอบกฎหมาย: เอกสารฉบับนี้มีการกล่าวถึงบทบัญญัติกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับความผิดทางออนไลน์ เช่น การหมิ่นประมาท การสร้างข่าวปลอม การข่มขู่ และการคุกคาม เอาไว้

ช่องทางขอความช่วยเหลือ: เอกสารฉบับนี้มีข้อมูลหน่วยงานและสายด่วนที่สามารถให้ความช่วยเหลือได้ เช่น สายด่วนเพื่อเด็ก 1387 สายด่วน พม. 1300 และกองบัญชาการตำรวจสืบสวนสอบสวนอาชญากรรมทางเทคโนโลยี 1441